Zuiderend

Wat ook een begin kan zijn

De kop boven het weeroverzicht van vanavond op Buienradar geeft goed aan hoe het was en wat de komende week wordt verwacht. Een paar fragmenten:
Het blijft de komende week wisselvallig in Nederland. Vandaag passeerde een zwak koufront met wat regen.
En voor vanmiddag werd aangekondigd:
Vanuit het westen klaart het soms op, maar ook kan er nog een enkele bui vallen. Met temperaturen van 10 tot 12 graden is het vrij zacht voor de tijd van het jaar. Er staat een matig tot vrij krachtige en aan zee krachtige zuiden- tot zuidwestenwind.

Een wat merkwaardig vormgegeven schip passeert het monument voor de landing in 1944 tijdens de Slag om de Schelde.
De dijk en de duinen richting Zoutelande

Vanmiddag lieten we ons niet door wisselvalligheid weerhouden en zochten standvastig de zee op bij Westkapelle. Daar zagen we wat wisselvalligheid kan inhouden. Binnen een klein uurtje wisselde het weer voortdurend, ja de verschillende weertypen waren tegelijkertijd te zien. Aan de overkant van de Westerschelde, richting Zeebrugge trok een somber zwerk samen waaruit regensluiers neerdaalden. Dan zag je wat naar links bij Breskens dat de zon zou kunnen doorbreken. Hoog op het duin staande was er naar het westen gulle zonneschijn die je toelachte. Wat een variatie, wat een wisselvalligheid.

Daar aan de overkant bij Zeebrugge is het niet best…even…
Een loodsboot op weg naar open zee terwijl een opkomende opklaring Zeebrugge verlicht.

Wisselvalligheid heeft een negatieve klank, variatie klinkt positiever. In de muziek zou je bij het laatste kunnen zeggen dat je varieert op een thema, dat geeft houvast; bij wisselvalligheid sla je maar wat aan, zonder doel of richting. Voor ons was vanmiddag de afwisseling in het weer de variatie die bijdroeg aan de vaste lijn in onze wandeling: we genoten ervan. Ons thema was: een frisse neus halen. Dat was onze constante. De zee, de duinen, de wolkenluchten, de wind, de schepen, dat alles vormde daarbij een boeiend en afwisselend decor.

In Breskens zou het ook open kunnen trekken ondanks de dreiging die er nog hangt.
Naar het westen is het dan al helemaal opgeklaard. De wandeling eindigt met een blik over een zonbeschenen Westkapelle en de zee achter de dijk.

Zon en wolken,
licht en donker,
regen en zonneschijn,
het weer als het leven,
als poëzie.

Op dinsdag 6 juni 1944 vonden de geallieerde landingen plaats in Normandië, de grootste amfibische invasie in de geschiedenis en het begin van de bevrijding van West-Europa. Na felle gevechten kon een bruggenhoofd worden gevormd waaruit de geallieerden konden uitbreken. Met een ongekend snelle opmars door Frankrijk en België kon op 4 september 1944 de haven van Antwerpen door de Britse troepen worden veroverd. Die haven bleef echter onbruikbaar zolang er geen vrije doorvaart over de Westerschelde was. De Duitsers hadden versterkingen aan de zuidkant bij Breskens en aan de noordkant op Walcheren. Hun leger op Zuid-Beveland werd via Zeeuws-Vlaanderen naar België gedirigeerd om de Canadezen af te stoppen die via Vlaanderen oprukten. Wat ze niet lukte, de Canadezen bevrijdden de kust en gingen door naar Breskens.

Monument bij Westkapelle voor de landingen op 1 november 1944

Breskens werd op 11 september getroffen door een geallieerd bombardement. Hierdoor en door de hevige gevechten werd een groot deel van de huizen vernietigd of beschadigd. Pas op 21 oktober was de verovering door de Canadezen een feit. Intussen waren andere legereenheden overgestoken naar Zuid-Beveland om de Sloedam te veroveren. Toen dat gelukt was, waren de Duitsers op Walcheren vastgezet. Hun verdedigingswerken waren extreem sterk en de geallieerden kwamen niet door het gebied van slikken en schorren dat aan de dam grensde. Het lukte de R.A.F. niet de Duitse artillerie en versterkingen uit te schakelen. Daarop werd besloten de dijken van Walcheren door de R.A.F. te laten bombarderen om de positie van de Duitsers te verzwakken.

Inundatiemonument bij Westkapelle

Op 3 oktober 1944 om twee uur ’s middags bombardeerde de R.A.F. de zeedijk bij Westkapelle, waarbij ook het dorp geheel werd verwoest. Het resultaat was onvoldoende. Op 7 oktober werden de Nolledijk bij Vlissingen en de dijk bij Ritthem gebombardeerd. Dat was nog niet genoeg. Daarom werd op 11 oktober de dijk tussen Veere en Vrouwenpolder vernietigd en op 17 oktober volgde nog een tweede bombardement bij Westkapelle. Tenslotte werden op 24 oktober de sluizen bij Vlissingen gebombardeerd waardoor het zeewater via het Kanaal door Walcheren kon binnenstromen.

Inundatiemonument bij Ritthem

De landaanval begon op 1 november vanuit zee door Engelse en Canadese troepen met gebruik van landingsvaartuigen en amfibievoertuigen bij Westkapelle en Vlissingen, terwijl Canadese en Schotse troepen de Sloedam optrokken. Op 8 november was het Duitse leger op Walcheren verslagen.

Monument met Shermantank op de dijk in Westkapelle ter herdenking van de oorlogshandelingen op Walcheren vanaf 3 oktober 1944

Westelijk Zeeuws-Vlaanderen en Walcheren waren zeer zwaar beschadigd. Walcheren stond voor een deel onder water en vele dorpen waren verwoest. De Slag om de Schelde had als doel de haven van Antwerpen vanuit zee bereikbaar te maten om manschappen en materieel aan te voeren voor de verdere geallieerde opmars richting Berlijn. Dat doel werd bereikt tegen een hoge prijs. De Slag om de Schelde was de grootste militaire operatie op Nederlands grondgebied tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Filmopnamen Slag om de Schelde

Toch heeft deze slag lange tijd in de vergetelheid gerust. Sinds een aantal jaren is de aandacht hiervoor toegenomen. Vorig jaar zijn grote herdenkingen georganiseerd ter gelegenheid van het feit dat de slag 75 jaar daarvoor plaats vond. 

Lunchpauze voor de crew met een warme hap in de eigen keukenwagen bereid.

Kort geleden is er een zeer goed ontvangen boek uitgekomen, geschreven door Tobias van Gent en Hans Sakkers. En er komt een speelfilm, waarvoor in de afgelopen weken opnamen zijn gemaakt. Vorige week gebeurde dat in Vlissingen en in de afgelopen dagen in Middelburg. Natuurlijk ben ik gaan kijken.

Filmopnamen Slag om de Schelde: productie van mistflarden

De opnamen vonden plaats op het Hofplein, waar het Van de Perrehuis fungeerde als hoofdkwartier van de Duitsers. Vol bewondering keek ik naar wat er allemaal komt kijken voor het opnemen van zo’n film op lokatie. En er was het onbehaaglijke gevoel om militairen in de zo bekende uniformen ‘van de vijand’ door de eigen stad te zien lopen en rijden.

Filmopnamen Slag om de Schelde: Duitse officier en gevangen lid van het verzet (vermoed ik)
Filmopnamen Slag om de Schelde
Filmopnamen Slag om de Schelde
Filmopnamen Slag om de Schelde
Filmopnamen Slag om de Schelde: mijn fantasie zegt mij dat het fusilladepeloton vertrekt
Filmopnamen Slag om de Schelde: de verhoorde verzetsmensen volgen
Filmopnamen Slag om de Schelde: het filmen in volle gang

Het zag er indrukwekkend uit en het spreekt vanzelf dat ik te zijner tijd het resultaat zal gaan bekijken.


NAGEKOMEN:
Het Zeeuws Archief heeft een uitgebreid verslag op de website gezet. Voor de geïnteresseerden is het hier te vinden:
https://www.zeeuwsarchief.nl/blog/film-is-fantastisch/

Rutger Bregman schreef een nieuw boek: ‘Het water komt.’ In deze brief aan alle Nederlanders luidt Rutger de noodklok: net als voor de Watersnoodramp in 1953 waarschuwen experts dat we grote delen van Nederland kunnen verliezen aan het water. Toch komen we niet genoeg in actie. Maar nu kunnen we het tij nog wél keren. Om ervoor te zorgen dat iedereen dit verhaal kan lezen of luisteren, geven we het gratis weg. Ga naar https://hetwaterkomt.nl voor jouw exemplaar.

Tijdens de watersnoodramp van 1953 was ik 7 jaar en woonde in mijn geboortestad Dordrecht. In het filmje komt een korte flits voorbij van een ondergelopen Bagijnhof, met rechts de twee markante torens van het helaas gesloopte postkantoor. Wij woonden in de wijk Krispijn, waar het water door de straat stroomde en net niet hoog genoeg kwam om ons huis binnen te dringen. Ik heb die dag intens beleefd, met steeds het loeiende geluid van de storm. In de dagen daarna zag ik de ravage in de stad en het binnenrijden van de amfibievoortuigen met drenkelingen van de Zuid-Hollandse eilanden en uit Zeeland.
Die belevenissen en beelden benadrukken voor mij de urgentie dat ons land er klaar voor is als het water komt.

~~~~~~~~~~

“Dit verhaal gaat over de toekomst van ons allemaal, iedere Nederlander zou het moeten lezen en daarom kun je het nu gratis bestellen!”
Martijn Krabbé
Ambassadeur
Nationale Postcode Loterij

“Als er nu één verhaal verteld moet worden, dan is dat het verhaal van Johan van Veen. Een van de grootste Nederlanders aller tijden. Hij was de vader van de Deltawerken, en zijn verhaal laat zien: we kunnen de strijd tegen het water opnieuw winnen.”
Rutger Bregman
Auteur Het water komt

Dit boek is een samenwerking tussen De Correspondent en de Nationale Postcode Loterij. Je kunt het gratis bestellen zonder dat je vastzit aan een abonnement op De Correspondent of de Nationale Postcode Loterij.

Tussen Domburg en Westkapelle

Wanneer we in Hurpesch zijn doen we af en toe boodschappen bij de Plus in Gulpen. Op de weg erheen komen we door Partij en langs Wittem met het grote klooster. Toen we zagen dat er dit jaar opnieuw een kerststallententoonstelling was in het klooster, zijn we erheen gegaan en hebben meteen de kloosterkerk met zijn kapellen bezocht.

Voorzijde van het klooster met op de linkerhoek de kloosterkerk en op de rechterhoek de bibliotheek
Verder lezen

Ja, de kerstdagen zijn voorbij. We hebben ons net als eerdere jaren ruim een week van tevoren genesteld in het zuiden van Limburg. Dit keer op hetzelfde adres als vorig jaar, in de buurtschap Hurpesch op de oostelijke helling van het Geuldal, tussen Mechelen en Epen.

Onze vakantiewoning is weer de gerestaureerde vakwerkboerderij uit de 18e eeuw in de buurtschap Hurpesch bij Mechelen.
Verder lezen

De muziekgeschiedenis laat voor wat in het algemeen wordt aangeduid als klassieke muziek een opeenvolging zien van stijlen, stromingen en tijdperken: Renaissance – Barok – Classicisme – Romantiek – 20e eeuw – eigentijds klassiek. Die laten een ontwikkeling zien van eenvoudig en eenstemmig naar toenemende complexiteit in meerstemmigheid, klankvorming, ritme en harmonie. In de 20e eeuw werd het steeds moeilijker met atonale en seriële muziek, ook wel ervaren als avant-gardistische moeilijkdoenerij.

Verder lezen

In de inleiding tot dit weblog, te vinden onder het label ‘Over’, inmiddels Profiel geheten, ga ik in op de herkomst van de naam Zuiderend. Daar zit enige stamboomaffiniteit achter. Omdat ik alleen schrijf over de stamboom van mijn moeder, zou de indruk kunnen ontstaan dat ik mij niet heb verdiept in de stamboom aan vaders kant. Niets is minder waar. Van die stamboom heb ik gegevens verzameld tot in de Middeleeuwen. Bij de start van dit weblog heb ik ook bedacht dat de resultaten van dit stamboomonderzoek zich ook goed lenen om over te schrijven. Als ik tenminste erin slaag leuke en interessante feiten of verhalen over mijn voorvaderen en -moederen te achterhalen. Dat is wel moeilijker dan het verzamelen van namen, datums en familieverbanden. Veel daarvan is op internet te vinden en het programma My Heritage, dat ik voor het vastleggen van de stambomen gebruik, is daarbij ook behulpzaam door hun ‘Smart Matches’.

Verder lezen

We landden dus in Voorstonden op Landschapscamping ’t Lentinck. Waarom het landschapscamping heet is mij niet duidelijk. De meeste campings liggen in het landschap, stadscampings zijn de uitzondering. Een punt kan zijn dat volgens hun website de camping in een zogenoemde landgoederenzone ligt. Dit is een gebied waarin zich, min of meer aaneengesloten, verscheidene historische landgoederen en buitenplaatsen bevinden. Kenmerkend is de samenhangende structuur van landhuizen, geometrische lanenstelsels, grootschalige landschapsparken, boerenerven, akkers, weiden en bosgebied.

CRT_22581
Verder lezen

Deze reis is niet alleen bedoeld om er weer opuit te gaan na de lange periode van gedwongen thuiszitten door de ernstige ziekten die ons overkwamen. Meer dan een jaar zonder trektocht met de caravan is iets wat moest worden geaccepteerd, de situatie was nu eenmaal zo, maar de vrijheid om te zwerven, landschappen en steden te ontdekken en te genieten van natuurschoon, de knusheid van het huisje op wielen, het werd node gemist. Des te fijner is het dat we samen, (over)levend en wel, de kar weer konden gaan trekken op weg naar de horizonten die we verlangden.

CRT_22184

Friesland: melkenstijd bij de overburen

Verder lezen

Van Giessenburg reden we naar het noorden van Drenthe. Camping Landgoed Tolhek was de bestemming en we krijgen daar een plek op de enige kampeerweide die ze hebben. De rest van de camping bestaat uit grote mooie afgeschermde plaatsen. Die zijn allemaal gedeeltelijk of geheel bezet of gereserveerd in de periode dat wij op deze camping willen staan en omdat reserveren niet onze gewoonte is, moeten we het ermee doen. Dat klinkt negatief, echter ook dit grasveld is een prima kampeerplek.

Camping Landgoed Tolhek in Anderen
De kampeerweide op Camping Landgoed Tolhek
Verder lezen